Interview met Ibrahim uit Syrië
Syrische christenen: “Het wordt alleen maar erger”
“Ik kon het niet geloven. Niemand had verwacht dat dit kon gebeuren”, vertelt de uit Syrië gevluchte Ibrahim*. Vanuit Nederland zag hij hoe in december 2024 het regime van dictator Basher al-Assad werd verdreven door de islamitische rebellengroep HTS. “Mijn eerste gedachte was: ik wil terug. Het gevaar is weg. Maar toen namen vanuit Syrië kerkleiders en vrienden contact met mij op: ‘Nooit terugkomen! Het wordt alleen maar erger!’ Zij zagen in enkele dagen hun omgeving veranderen.”
Syrië in de top 10 van de Ranglijst Christenvervolging
In een jaar tijd klimt Syrië van plek 18 naar plek 6 op de Ranglijst Christenvervolging. Naast de toename in geweld, is de situatie voor christenen in dit land afgelopen jaar dramatisch verslechterd op alle levensterreinen. Zodanig zelfs dat het land een plek hoger staat dan Nigeria. Waar er in Nigeria nog relatief veilige plekken zijn voor christenen, is daar in Syrië sinds de overname van HTS geen sprake meer van, ook niet in het Koerdische gebied. Dat maakt de mate van vervolging extreem hoog.
Waarom ben je gevlucht?
“Ik kwam in 2024 naar Nederland toen Assad nog in Syrië aan de macht was. Zijn inlichtingendiensten waren niet blij met wat ik deed. Ik was assistent-voorganger bij een evangelische kerk. Ook was ik met een lokale partner van Open Doors betrokken bij hulpprojecten voor vervolgde christenen. Via onze kerk bereikten we anderen met het evangelie. Hier was de Assad-regering op tegen. Zij wilden niet dat moslims christen werden. Zo konden ze makkelijker hun macht in stand houden. Evangelisatie creëert chaos, zeiden ze.”
“Vaak zaten er spionnen in onze diensten. Dagelijks bezochten agenten mij. Ze probeerden mij af te persen. Toen werden er drie mensen gearresteerd, omdat ik met hen samenwerkte. Ik wist niet wat die mensen de inlichtingendiensten over mij hadden verteld, maar wel wist ik dit zeker: het werd voor mij te gevaarlijk.”
“Ik had jaren hiervoor ervaren hoe gevaarlijk een arrestatie is. Als twintiger ben ik zonder enige aanleiding gearresteerd. Ik zat in een cel met vijf mensen, zonder bed of matras. Ik werd urenlang ondervraagd, over mij en mijn familie. Dan moest je met je knieën op de grond zitten, geblinddoekt, hoofd omlaag. Mensen die weigerden te antwoorden, werden geslagen. Ik hoorde hen huilen en schreeuwen. Ik ontmoette een man die er vijf maanden zat, zonder dat zijn familie wist waar hij was. Toen drong de ernst van de situatie tot me door. De overheid kon je gewoon laten verdwijnen. Mij lieten ze na vier dagen gaan. Ik mocht nooit iemand vertellen wat er met mij was gebeurd.”
“In 2024 bleven deze herinneringen me achtervolgen. Hoe zou het met mij aflopen, nu de overheid wél een aanleiding zou hebben? Eerlijk gezegd verwachtte iedereen dat ik ooit in de gevangenis zou eindigen. Dat zou ‘normaal’ zijn. Ik besloot te vluchten.”
“Iedere christen wil nu het land verlaten, of overweegt het.”
Hoe is nu de situatie voor christenen in Syrië?
“De nieuwe regering is soennitisch, de grootste stroming binnen de islam. Veel soennitische burgers worden hierdoor ineens radicaler. Binnen enkele dagen na de machtswissel lieten mannen hun baarden staan. Gematigde mensen werden ineens fundamentalistische moslims. Onder jongeren zijn nu boeken over de radicale islam populair.”
“Iedere bevolkingsgroep of religie in Syrië heeft het tegenwoordig moeilijk, behalve de soennitische moslims. Geradicaliseerde soennieten zeggen: ‘Wij hebben de oorlog gewonnen, we doen wat we willen’. Nu worden christenen dagelijks beledigd, bedreigd en gedood. Kerken worden aangevallen. Christelijke vrouwen worden aangerand en zijn bang om naar buiten te gaan. De nieuwe regering zegt tolerant te zijn voor minderheden, maar dat is niet de waarheid. Iedere christen wil nu het land verlaten, of overweegt het.”
Iedereen heeft het moeilijk, is het wel christenvervolging?
“Als we in de media horen over mensen die worden gedood, wordt vaak niet verteld dat dit gebeurt omdat het christenen zijn. Maar wij weten wat erachter zit. Natuurlijk, in Syrië komen allerlei mensen om. Maar van christenen weten is bekend: zij mogen niet terugslaan én ze hebben geen steun van de regering. Daarom worden christenen makkelijker aangevallen, of ontvoerd voor losgeld. Het religieuze aspect mag je niet achterwege laten.”
“In West-Syrië is een voornamelijk christelijk dorp bedreigd door een naburig islamitisch dorp. Om een aanval te voorkomen, moesten ze veel geld betalen. Het lijkt op de djizja, de belasting voor niet-moslims, toegepast door burgers. Gebeurt dit omdat ze christen zijn? Misschien, maar ze zijn in ieder geval kwetsbaar. En een moslim zou dit niet overkomen.”
Hoe is het met jouw familie en vrienden?
“Mijn schoonvader kan het nu al niet meer aan. Hij heeft een winkel aan de rand van een christelijke buurt. Soennitische mensen die hij voorheen kende als gematigde moslims, zeggen hem: wij gaan je doden. Een vriend uit Zuid-Syrië stuurde mij: ‘Het beste wat jij ooit gedaan hebt, is dit land verlaten. Het is ondragelijk.’ Hij ziet soms het leven niet meer zitten.”
“Dat Syrië nu in de top 10 staat van de Ranglijst Christenvervolging, is geen goed nieuws. Wel ben ik blij dat Open Doors de waarheid vertelt over wat er gebeurt in Syrië. Die waarheid moet verteld worden!”
*Schuilnaam
Foto: Pexels, khoshnejad