Eritrea

Christenen in Eritrea leven in een streng gecontroleerde veiligheidsstaat. Alle religieuze activiteiten van groepen en kerken die niet worden erkend door de staat zijn strafbaar. Kerken die wel zijn toegestaan, staan onder streng toezicht en worden nauwlettend in de gaten gehouden. Eritrea staat op de lijst met ‘Landen van bijzondere zorg’ van de Amerikaanse overheid, wat aangeeft dat de vrijheid van religie systematisch wordt geschonden.

Waarom worden christenen in Eritrea vervolgd?

President Isaias Afwerki is aan de macht sinds Eritrea in 1993 onafhankelijk werd. Hij regeert als dictator met harde hand: Eritrea wordt ook wel ‘het Noord-Korea van Afrika’ genoemd en vergeleken met andere gesloten regimes zoals Iran en Turkmenistan. “Eritrea wordt geregeerd door één man. Het sentiment dat heerst onder hem en de hoogste leiders van het land is dat kerken, in het bijzonder de orthodoxe en protestantse kerken, een obstakel zijn in het vormen van een nieuwe, nationale identiteit”, legt een landenexpert uit. “Ook ligt de affiniteit die Afwerki heeft met het communisme ten grondslag aan de grote hekel die hij heeft aan religieuze groeperingen.” 

Vervolgd worden en vervolger zijn

De situatie voor christenen in Eritrea wordt extra gecompliceerd, doordat vervolging soms ook vanuit de kerk zelf komt; kerkelijke superioriteit wordt die aanjager van vervolging genoemd. De Eritrese Orthodoxe Kerk is de oudste christelijke gemeenschap in Eritrea en mag kerkdiensten houden en activiteiten organiseren. Deze traditionele gemeenschap heeft moeite met de groei van andere christelijke groepen, zoals de Pinksterbeweging en huisgemeentes. De Eritrese Orthodoxe Kerk probeert die groei in te dammen, maar ondervindt zelf ook vervolging vanuit de dictatoriale paranoia van president Afwerki en vanuit islamitische onderdrukking. Christenen met een moslimachtergrond en christenen die een van de toegestane denominaties verlaten om zich bij een huiskerk aan te sluiten, worden het zwaarst vervolgd.  

Video: Helen Berhane

Helen Berhane zat ruim twee jaar gevangen in een zeecontainer in Eritrea. Ze werd gemarteld omdat ze medegevangenen bemoedigde met Bijbelteksten. De bewakers wilden de Waarheid die zij kende letterlijk uit haar lichaam slaan. Helen liet hen begaan en bleef trouw aan haar geloof. In die tijd van gevangenschap leerde ze God danken onder alle omstandigheden. 

Hoe is het leven voor christenen in Eritrea?

Elk aspect van het leven in Eritrea wordt gecontroleerd. Christenen worden aangemerkt als niet-vaderlandslievend. Alles wat gelovigen doen, wordt gezien als een bedreiging voor de nationale veiligheid en als een daad van verzet. Eritrese veiligheidsdiensten vallen regelmatig samenkomsten van huiskerken binnen.

Christenen kunnen zomaar, zonder enige vorm van proces, achter de tralies belanden. In 2025 voerde Open Doors samen met andere organisaties campagne voor de vrijlating van zeven christelijke Eritrese leiders die al 21 jaar gevangen zitten zonder ooit aangeklaagd of voorgeleid te zijn in een rechtbank.

Dominee Araya Girmay werd in 2021 gevangen gezet om zijn geloof, ook zonder enige vorm van proces. Hij stierf in mei 2024 op 83-jarige leeftijd in gevangenschap. Zijn zoon Samuel Girmay wordt al jarenlang gevangen gehouden in een zeecontainer, zoals vaker bij christenen gebeurt. Een verschrikkelijke vorm van gevangenschap, omdat het in die zeecontainers overdag ondraaglijk heet wordt en ‘s nachts ijskoud.

Wie vrij komt, vaak na een lange gevangenisstraf, moet zijn christelijk geloof officieel afzweren en zich wekelijks of maandelijks melden bij de lokale politie. Eind 2025 liet de Eritrese overheid verschillende gevangenen vrij. Volgens betrouwbare bronnen waren onder hen ook een aantal christenen.

Jongeren worden vaak naar militaire trainingskampen gestuurd, waar hen waarden worden bijgebracht die rechtstreeks indruisen tegen het christelijk geloof. Christelijke mannen worden voor onbepaalde tijd gedwongen tot militaire dienstplicht, waar ze te maken krijgen met dwangarbeid en marteling. Deze dreiging zet veel mannen ertoe aan om het land te ontvluchten, maar ook dat is een gevaarlijke onderneming. Honderden christelijke vrouwen zitten vast in detentiecentra waar ze zwaar te lijden hebben onder seksueel geweld.

Wat doet Open Doors?

Open Doors helpt de kerk in Eritrea al sinds de jaren 90, toen president Isaias Afwerki aan de macht kwam. De visie van Open Doors is om de kerk in Eritrea te versterken en een plek te creëren waarin gelovigen naar elkaar omzien. Om dat te bereiken, verzorgt Open Doors onder meer:   

• trainingen om christenen voor te bereiden op vervolging en hen te helpen standvastig te blijven als vervolging hen treft;
• discipelschapstrainingen om het geloof van Eritrese christenen te versterken.